Taşıyıcının Sorumluluğu
Taşıyıcının Sorumluluğu
Gönderici, eşyaya gelecek zarar, ziyan ve hasardan ve yükün kusurlu olarak ambalajlanmasından dolayı üstlenilecek ödemelerde taşıyıcıya karşı sorumludur. Ancak yükün kabulünde, kusur açık seçik ve taşıyıcı tarafından biliniyor ve bu hususta bir itiraz beyanında bulunulmamış ise bu hüküm geçersizdir.
Eşyaların tesliminden önce, tamamlanması gereken gümrük ve diğer formalitelerin yerine getirilmesi için gönderici, gerekli belgeleri hamule senedine iliştirecek yahut da taşıyıcıya elden verecek ve kendisine talep ettiği diğer bilgileri sağlayacaktır. Taşıyıcı bu belgelerle verilen bilgilerin doğruluğunu ve yeterliliğini incelemek zorunda değildir. Gönderici, bu gibi belgelerin bulunmaması, yetersiz olması veya usule aykırı oluşundan doğacak zarar, ziyan ve hasardan dolayı taşıyıcıya karşı sorumludur. Ancak taşıyıcının hatası veya ihmali görülen durumlar bu hükmün dışındadır.
Hamule senedinde belirtilen, senede ekli veya kendilerine verilen belgelerin kaybından veya hatalı kullanılmasından doğacak sonuçlardan, taşıyıcı ve Freight Forvvarder aynı derecede sorumludur. Ancak, taşıyıcının ödeyeceği tazminat, eşyanın kaybolması halinde ödenecek tazminat miktarını aşamaz.
Gönderici, özellikle taşımanın durdurulması, teslimin yapılacağı yeri değiştirmesi veya hamule senedinde gösterilen alıcıdan başka sına teslim edilmesini istemek gibi yük üzerinde tasarruf hakkına sahiptir.
Hamule senedinin ikinci nüshası alıcıya verildiği zaman göndericinin tasarruf hakkı ortadan kalkar. O andan itibaren taşıyıcı, alıcının emirlerine uyacaktır. Bununla beraber, gönderici tarafından hamule senedine bir not yazılmış ise, hamule senedinin düzenlenmesinden sonra tasarruf hakkı alıcıya aittir. Tasarruf hakkını kullandığı sırada alıcı, eşyanın bir başka kişiye teslimini emretmiş ise, eşyayı devralmış kişi başka alıcılar göstermek hakkına sahip değildir.
Tasarruf hakkını kullanma aşağıdaki koşullara bağlıdır:
• Gönderici, öngörülen durumda tassaruf hakkını kullanmak isteyen alıcıya, taşıyıcıya verilen yeni talimatın bulunduğu hamule senedini sunmalı ve bu talimatı yerine getirmenin gerektirdiği bütün masraf ve ziyanı ödemelidir.
• Alınan talimat derhal yerine getirilmelidir.
• Bu talimat eşyanın bölünmesine yol açmamalıdır.
Taşıyıcı aldığı talimatı yerine getiremez ise durumu talimatı kendine veren kişiye derhal bildirmelidir. Taşıyıcı öngörülen koşullara göre verilen talimatı yerine getirememiş veya bunları hamule senedi birinci nüshasını istemeden kaydetmiş ise, bu olaydan oluşacak zarar ve ziyan nedeniyle talepte bulunma hakkına sahip kişiye karşı sorumlu olur. Alıcı, eşyanın teslimi için belirtilen yere varışından sonra kendisine makbuz karşılığında, hamule senedinin ikinci nüshası ve yükün teslim edilmesini talep etme hakkına sahiptir. Eşyanın kaybolduğu saptanır veya sözleşmede belirtilen tahmini varış süresinde alıcısına ulaşmaz ise, alıcı taşıma sözleşmesinden doğan haklarını taşıyıcıya karşı kullanma hakkına sahiptir.